-->

بلوغ

نویسنده 
بلوغ

بلوغ، دورانی از رشد و تکامل بدن انسان است که طی آن صفات ثانویه جنسی شکل می­ گیرد و توانایی تولیدمثل به­ وجود می ­آید. تغییرات فیزیکی همراه با رشد و نمو بلوغ، به­ طور مستقیم یا غیرمستقیم در نتیجه رسیده شدن هیپوتالاموس، تحریک اعضای جنسی و ترشح هورمون­ های (استروئیدهای) جنسی هستند.

چه عواملی بر زمان شروع بلوغ تاثیر دارند؟

عامل اصلی تعیین­ کننده­ ی زمان شروع بلوغ، بدون تردید ژنتیک است امّا به ­نظر می ­رسد عوامل دیگری نیز بر سن شروع و پیشرفت رشد و نمو مؤثر هستند. وضعیت تغذیه، سلامت عمومی، موقعیت جغرافیایی، مواجهه با نور، وضعیت روانی و ... بخشی از این عوامل هستند.

طول مدّت مراحل بلوغ در دختران حدود 5/4 سال است. اوّلین علامت بلوغ تسریع رشد است.

اولین تغییری که یک دختر نوجوان متوجه آن می ­شود، جوانه زدن پستان (تلارک) و به ­دنبال آن رشد موهای ناحیه تناسلی چانه و زیر بغل (پوبارک)، اوج گرفتن سرعت رشد جسمانی و سپس قاعدگی (منارک) است.

اختلالات دوران بلوغ:

  • تأخیر بلوغ: عدم پیدایش صفات ثانویه جنسی تا 13 سالگی، تأخیر شروع قاعدگی تا 16 سالگی و یا عدم شروع قاعدگی بیش از 5 سال پس از بروز صفات ثانویه جنسی است. به یاد داشتن این نکته مهم است که ممکن است بلوغ در کودکی که از بیماری مزمن و شدید از هر نوعی که باشد (از جمله بیماری سلیاک، بیماری کرون، کم­خونی سلول داسی شکل و فیبروز کیستیک و...) رنج می ­برد، به تأخیر بیفتد.
  • بلوغ غیر همزمان: به مواردی گفته می ­شود که بلوغ الگوی طبیعی خود را سپری نکند، مثلاً رشد پستان­ ها در غیاب رشد موی قابل ملاحظه در لگن یا زیر بغل اتفاق افتد.
  • بلوغ زودرس: بلوغ قبل از 8 سالگی است، شایع­ ترین علّت آن سرشتی (ایدیوپاتیک) است ولی باید طی بررسی ­های جدّی­ تر ردّ شوند و درمان جهت رسیدن به قدطبیعی مورد انتظار در بزرگسالی انجام شود.
  • رشد و نمو بلوغی غیرهم جنس: شایع­ ترین علّت آن در سن مورد انتظار بلوغ، سندرم تخمدان چند کیستی (pcos) است که در اکثر موارد با بررسی اولتراسونوگرافی، قابل تشخیص می­ باشد. برای تشخیص، لازم است حداقل دو مورد از مواد زیر وجود داشته باشد.
  • فقدان یا کاهش تخمک­ گذاری، در این افراد سطوح هورمون­ های جنسی، طبیعی نمی­ باشد.
  • اضافه وزن.
  • تأخیر قاعدگی.
  • وجود همزمان ظاهر زنانه و مردانه هنگام بلوغ.
  • تمامی اختلالات دوران بلوغ باید به­ طور کامل توسط پزشک مورد بررسی و درمان قرار گیرد. آزمایشات و اقدامات پاراکلینیکی لازم انجام شده و سپس درمان مناسب صورت گیرد.
  • سال: 1397
  • فصل: بهار
  • شماره: 7
منتشرشده در کودک, نشریه 7

نشریه ای که به حضور شما خوانندگان گرامی تقدیم می گردد، نخستین نشریه تخصصی بهداشت و سلامت در استان البرز می باشد . این نشریه به عنوان بخشی از مسئولیت اجتماعی که برای خود در قبال آگاهی رسانی در حوزه سلامت به جامعه در نظر گرفته ایم

بیشترین نظرات